ဒေါ်နယ်ထရမ့်က ဒီမိုကရက်မဟုတ်လို့ နိုဘယ်လ်ဆုနဲ့ မနီးစပ်တာလား၊ နိုဘယ်လ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆု ဆိုတာ ဝါဒရေးရာအသုံးချစရာ လက်နက်တစ်ခုလား

အောက်တိုဘာ - ၁၃ ( အင်္ဂါနေ့ ) 

နိုဘယ်လ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆုဆိုတာ အစကတည်းက ရိုးရိုးရှင်းရှင်းနဲ့ ဆုံးဖြတ်ပေးခဲ့တဲ့ဆုမျိုး မဟုတ်ပါဘူး။ ပထမဆုံး သိထားရမှာက ဒီဆုကို တခြားနိုဘယ်လ်ဆုတွေ ပေးအပ်တဲ့ အဖွဲ့အစည်းတွေနဲ့ မတူတဲ့ အဖွဲ့က ပေးအပ်တာဖြစ်ပါတယ်။ နော်ဝေနိုင်ငံလွှတ်တော်က ခန့်အပ်ထားတဲ့ လူငါးဦးပါ ကော်မတီက ဆုကို ဘယ်သူ့ကိုပေးမလဲဆိုတာ ဆုံးဖြတ်ပါတယ်။

ဒီလူငါးဦးက ကမ္ဘာ့ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် ဘယ်သူက အများဆုံး အကျိုးပြုခဲ့သလဲဆိုတာ ဆုံးဖြတ် ကြတာပါ။ ဒါပေမဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေးဆိုတာ ဘာကိုဆိုလိုသလဲဆိုတဲ့ သူတို့ရဲ့ အမြင်ဟာ နိုင်ငံရေး အခြေအနေတွေရဲ့ လွှမ်းမိုးမှုကို ကာလကြာရှည်စွာ ခံခဲ့ရပါတယ်။

အငြင်းပွားစရာဖြစ်တဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်တွေဟာ အခုမှ ပေါ်လာတာ မဟုတ်ပါဘူး။ ဥပမာအားဖြင့် အမေရိကန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဟောင်း ကော်ဒဲလ်ဟူးလ်ကို ကြည့်ပါ။ သူဟာ ကုလသမဂ္ဂ တည်ထောင်ရေးမှာ ပါဝင်ကူညီခဲ့တဲ့အတွက် ၁၉၄၅ ခုနှစ်မှာ နိုဘယ်လ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆု ရရှိခဲ့ပါတယ်။

ဟူးလ်ဟာ သံတမန်ရေးရာမှာ အတွေ့အကြုံရှိပြီး ထူးချွန်သူတစ်ဦး ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ မေးစရာ ရှိတာက ဘာကြောင့် သူ့ကိုပဲ ရွေးချယ်ခဲ့တာလဲဆိုတာပါ။

တကယ်တော့ အဲဒီဆုကို ဆိုဗီယက်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဗျာချီဆလပ် မိုလိုတော့ဗ်ကိုလည်း ပေးလို့ ရပါတယ်။ သူဟာ ဆန်ဖရန်စစ္စကိုမြို့မှာ ကျင်းပခဲ့တဲ့ ညီလာခံမှာ ဆိုဗီယက် ကိုယ်စားလှယ် အဖွဲ့ကို ဦးဆောင်ခဲ့သူပါ။ ဒါမှမဟုတ် နောက်ပိုင်းမှာ အဲဒီကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ကို ဦးဆောင်ခဲ့တဲ့ အန်ဒရေး ဂရိုမီကိုကိုလည်း ပေးလို့ရပါတယ်။

ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ ကုလသမဂ္ဂဖွဲ့စည်းတည်ထောင်ရာမှာ ဆိုဗီယက်ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့က အရေးပါတဲ့ အခန်းကဏ္ဍကနေ ပါဝင်ခဲ့လို့ပါ။ နောက်ထပ် ကမ္ဘာစစ်ကြီးတစ်ခု ထပ်မဖြစ်အောင် ကာကွယ်နိုင်ဖို့ ရည်ရွယ်ထားတဲ့ စည်းမျဉ်းတွေကို ရေးဆွဲရာမှာလည်း သူတို့ ပါဝင်ခဲ့ကြပါတယ်။

ဒါပေမဲ့ နောက်ဆုံးမှာ ဟူးလ်ကပဲ ဆုရရှိခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီအချိန်မှာ အမေရိကန်ဟာ အနောက်ဥရောပ နိုင်ငံတွေမှာ သူ့ရဲ့ဩဇာလွှမ်းမိုးမှုကို တဖြည်းဖြည်း ခိုင်မာအောင် လုပ်ဆောင်နေပြီ ဖြစ်ပါတယ်။ နိုင်ငံတကာအဖွဲ့အစည်းတွေရဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်တွေမှာလည်း အမေရိကန်ရဲ့ နိုင်ငံရေးအမြင်တွေ ပိုမိုထင်ဟပ်လာခဲ့ပါတယ်။

ဟူးလ်ကိုယ်တိုင်လည်း အငြင်းပွားစရာ ကင်းတဲ့သူတော့ မဟုတ်ပါဘူး။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်မဖြစ်ခင်က နာဇီဂျာမနီအပေါ် သူထားရှိခဲ့တဲ့ သဘောထားဟာ ယနေ့ခေတ်မှာ သူ့ကို အားကျထောက်ခံသူတွေ မျှော်လင့်ထားသလိုမျိုး အမြဲတမ်း ရှိခဲ့တာ မဟုတ်ပါဘူး။

အံ့ဩစရာကောင်းတာက အဒေါ့ဖ်ဟစ်တလာကိုယ်တိုင်တောင် နိုဘယ်လ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆုအတွက် တစ်ချိန်က အမည်စာရင်း တင်သွင်းခံခဲ့ရဖူးပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အဲဒီအမည်စာရင်းတင်သွင်းမှုဟာ ဟစ်တလာကို တကယ်တမ်း ထောက်ခံလို့ မဟုတ်ဘဲ ဆန့်ကျင်ကန့်ကွက်တဲ့အနေနဲ့ တင်သွင်းခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

၁၉၄၅ ခုနှစ်နောက်ပိုင်းမှာတော့ နိုဘယ်လ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆုဟာ အနောက်နိုင်ငံတွေရဲ့ နိုင်ငံရေး ဦးစားပေးမှုတွေကို ပိုပြီးထင်ဟပ်လာခဲ့ပါတယ်။ အမေရိကန်နဲ့ ဗြိတိန်နိုင်ငံက ပုဂ္ဂိုလ်တွေ ဆုရရှိမှု ပိုများလာသလို၊ နော်ဝေနဲ့ ဆွစ်ဇာလန်လို ဒီဆုနဲ့ အစဉ်အလာအရ ဆက်စပ်နေတဲ့ နိုင်ငံတွေက ဆုရရှိသူတွေကတော့ နည်းပါးလာခဲ့ပါတယ်။ 

တခြားဆုရရှိသူတွေထဲမှာ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုစနစ်ကို ဆန့်ကျင်လှုပ်ရှားသူတွေနဲ့ နိုင်ငံရေးပုဂ္ဂိုလ်တွေ လည်း ပါဝင်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ သူတို့ရဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် အကျိုးပြုမှုတွေဟာ အငြင်းပွားစရာတွေ ရှိနေခဲ့ပါတယ်။

ဥပမာအားဖြင့် လက်ခ် ဝါလင်ဆာနဲ့ မီခေးလ် ဂေါ်ဘာချော့ဗ်တို့ကို ကြည့်နိုင်ပါတယ်။ သူတို့နှစ်ဦးစလုံး ဟာ နိုင်ငံရေးအပြောင်းအလဲတွေရဲ့ သင်္ကေတတွေအဖြစ် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းမှာ လူသိများလာခဲ့ကြပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အဲဒီအပြောင်းအလဲတွေကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ နောက်ဆက်တွဲအကျိုးဆက်တွေဟာ အားလုံး အတွက် ငြိမ်းချမ်းမှုကို ဖြစ်စေခဲ့တာတော့ မဟုတ်ပါဘူး။

ဂေါ်ဘာချော့ဗ်ရဲ့ ခေါင်းဆောင်မှုအားနည်းချက်တွေကြောင့် ဆိုဗီယက်ယူနီယံ ပြိုကွဲမှုကို အထောက်အကူ ဖြစ်စေခဲ့ပြီး နောက်ပိုင်းမှာ ကော့ကေးဆပ်ဒေသနဲ့ တခြားဒေသတွေမှာ ပဋိပက္ခတွေ၊ မတည်ငြိမ်မှုတွေ ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့ပါတယ်။ ဆိုဗီယက်ယူနီယံက အာဖဂန်နစ္စတန်အစိုးရကို ထောက်ပံ့မှု ရုပ်သိမ်းလိုက်တာကလည်း အဲဒီနိုင်ငံရဲ့ အစိုးရ နောက်ဆုံးမှာ ပြိုလဲသွားဖို့ အထောက်အကူ ဖြစ်စေခဲ့ပါတယ်။

ဒီလိုဖြစ်ရပ်တွေကို အနောက်နိုင်ငံတွေက လွတ်လပ်မှုအတွက် အောင်ပွဲတွေအဖြစ် ကြိုဆိုခဲ့ကြပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အဲဒီအပြောင်းအလဲတွေကြောင့် လူတွေအပေါ် သက်ရောက်ခဲ့တဲ့ အကျိုးဆက်တွေကတော့ ထင်ထားတာထက် ပိုမိုရှုပ်ထွေးခဲ့ပါတယ်။

ဒါပေမဲ့ မျက်မှောက်ခေတ် နိုဘယ်လ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆုတွေထဲမှာ အထူးခြားဆုံး ဆုံးဖြတ်ချက်တစ်ခု ကတော့ ၂၀၀၉ ခုနှစ်မှာ ဘားရက် အိုဘားမားကို ဆုပေးခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီအချိန်မှာ အိုဘားမား ဟာ အမေရိကန်သမ္မတဖြစ်လာတာ ကိုးလလောက်ပဲ ရှိသေးပါတယ်။ သူ့ရဲ့ နိုင်ငံခြားရေးမူဝါဒတွေကို အကောင်အထည်ဖော်ဖို့တောင် အပြည့်အဝ မစတင်ရသေးသလို၊ ရေရှည်မှာ ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် ဘယ်လောက်အကျိုးပြုနိုင်မလဲဆိုတာကိုလည်း သက်သေမပြနိုင်သေးပါဘူး။ ဒါကြောင့် အိုဘားမား ကိုယ်တိုင်တောင် ဒီဆုရရှိတဲ့အပေါ် အံ့အားသင့်ခဲ့ပုံရပါတယ်။

အမေရိကန် စစ်ဆန့်ကျင်ရေးတက်ကြွလှုပ်ရှားသူ ဘရိုင်ယန် ဘက်ကာကတော့ ဒီဆုရရှိမှုကို မှတ်မိလွယ် တဲ့ စကားတစ်ခွန်းနဲ့ ရှင်းပြခဲ့ပါတယ်။ သူက အိုဘားမားဟာ “ဂျော့ဒဗလျူ ဘုရှ် မဟုတ်တဲ့အတွက် ရရှိခဲ့တဲ့ဆု” လို့ ပြောခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒုသမ္မတ အယ်လ်ဂိုးလ်  လည်း ၂၀၀၇ ခုနှစ်မှာ နိုဘယ်လ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆုကို ပူးတွဲရရှိခဲ့သူ ဖြစ်ပါတယ်။ သူဟာ ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုအကြောင်း လူတွေ ပိုမိုသတိထားမိလာအောင် လုပ်ဆောင်ခဲ့တဲ့အတွက် ဆုရရှိခဲ့တာပါ။ ဒါပေမဲ့ အယ်လ်ဂိုးလ်က ဆုရဲ့ တစ်ဝက်ကိုပဲ ရရှိခဲ့ပြီး အိုဘားမားကတော့ ရှေ့မှာ မျှော်လင့်ထားကြတဲ့ အောင်မြင်မှုတွေအပေါ် အခြေခံပြီး ဆုတစ်ခုလုံးကို ရရှိခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

နိုဘယ်လ်ဆုရရှိသူတွေကို အသေးစိတ်လေ့လာကြည့်မယ်ဆိုရင် နောက်ထပ် စိတ်ဝင်စားစရာကောင်းတဲ့ ပုံစံတစ်ခုကို တွေ့ရပါတယ်။ အဲဒါကတော့ အမေရိကန် ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီနဲ့ ဆက်စပ်နေတဲ့ နိုင်ငံရေး အယူအဆတွေရဲ့ လွှမ်းမိုးမှု ဖြစ်ပါတယ်။

နိုဘယ်လ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆု ရရှိခဲ့တဲ့ အမေရိကန်သမ္မတလေးဦးစလုံးဟာ ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီဝင်တွေ ဖြစ်ကြပါတယ်။ အယ်လ်ဂိုးလ်လည်း ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီဝင် တစ်ဦးပါပဲ။ ဒါ့အပြင် လူမျိုးရေးခွဲခြားမှု စနစ်ကို ဆန့်ကျင်လှုပ်ရှားသူတွေနဲ့ လူ့အခွင့်အရေး တက်ကြွလှုပ်ရှားသူတွေလည်း ဒီဆုရရှိသူတွေထဲမှာ ထင်ရှားတဲ့နေရာက ပါဝင်ခဲ့ကြပါတယ်။

ဒီလိုကိစ္စရပ်တွေကို အမေရိကန်နိုင်ငံက လစ်ဘရယ်နိုင်ငံရေးအမြင်ရှိသူတွေက ရီပတ်ဘလစ်ကန်ပါတီနဲ့ အစဉ်အလာအရ ဆက်စပ်နေတဲ့ စက်မှုလုပ်ငန်းအကျိုးစီးပွားနဲ့ ကွန်ဆာဗေးတစ်နိုင်ငံရေး အမြင် ရှိသူတွေထက် ပိုမိုထောက်ခံလေ့ရှိကြပါတယ်။

ဒီအချက်ကပဲ ဒေါ်နယ်ထရမ့်ဟာ နိုဘယ်လ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆု ရရှိတဲ့ ပထမဆုံး ရီပတ်ဘလစ်ကန်သမ္မတ ဖြစ်လာဖို့ ဘာကြောင့် အလွန်ကြိုးစားနေရသလဲဆိုတာကို ရှင်းပြပေးနိုင်ပါတယ်။

ထရမ့်ဟာ ဒီကိစ္စကို သူ့ရဲ့ထုံးစံအတိုင်း အားတက်သရော ကြိုးပမ်းနေပါတယ်။ သံတမန်ရေးရာ အောင်မြင်မှုတွေနဲ့ သဘောတူညီချက်တွေ ရရှိအောင် ညှိနှိုင်းနိုင်တဲ့ သူ့ရဲ့စွမ်းရည်တွေက နောက်ဆုံးမှာ နိုဘယ်လ်ဆုရွေးချယ်ရေးကော်မတီကို လက်ခံလာအောင် ဆွဲဆောင်နိုင်မယ်လို့ ယုံကြည်ထားပုံ ရပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ သူဟာ နိုဘယ်လ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆုကို ပေးအပ်တဲ့ အဖွဲ့အစည်းရဲ့ သဘောသဘာဝကို နားလည်မှုလွဲနေခဲ့ပါတယ်။

အမေရိကန်ရဲ့ အာဏာရှိတဲ့ အဖွဲ့အစည်းတွေဆိုတာ ညှိနှိုင်းဆွေးနွေးရုံနဲ့ ကိုယ့်ဘက်ပါလာအောင် စည်းရုံးနိုင်တဲ့ အရာရှိတွေကို စုထားတာမျိုး သက်သက်တော့ မဟုတ်ပါဘူး။ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ သူတို့ရဲ့ လစ်ဘရယ်နိုင်ငံရေးအယူအဆတွေဟာ တက္ကသိုလ်တွေ၊ နိုင်ငံတကာအဖွဲ့အစည်းတွေ၊ အစိုးရဌာနတွေနဲ့ အဲဒီအဖွဲ့အစည်းတွေမှာ တာဝန်ထမ်းဆောင်နေကြတဲ့ ပညာတတ်ပညာရှင်တွေ အကြားမှာ နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း အမြစ်တွယ်နေပြီဖြစ်လို့ပါ။

ဒီလိုကွန်ရက်တွေဟာ အစိုးရအပြောင်းအလဲ ဖြစ်သွားပေမဲ့ ဆက်လက်တည်ရှိနေကြပါတယ်။ အကြောင်းကတော့ လူပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးချင်းစီကို နိုင်ငံရေးအရ ခန့်အပ်ထားတာကြောင့် မဟုတ်ဘဲ သူတို့အားလုံးမှာ တူညီတဲ့ ယုံကြည်ချက်တွေနဲ့ အယူအဆတွေ ရှိနေကြလို့ပါ။

နိုဘယ်လ်ဆုရွေးချယ်ရေးကော်မတီဟာလည်း အလားတူ အတွေးအခေါ်ပတ်ဝန်းကျင်တစ်ခုအတွင်းမှာ လုပ်ကိုင်နေတာ ဖြစ်ပါတယ်။ သူတို့အမြင်နဲ့ နိုင်ငံရေးသဘောထားချင်း ဆင်တူတဲ့သူတွေကို ရွေးချယ်ဖို့ ဝါရှင်တန်က ညွှန်ကြားချက်ပေးဖို့ မလိုသလို၊ ပိုက်ဆံအပြည့်ထည့်ထားတဲ့ စာအိတ်တွေ ပေးဖို့လည်း မလိုပါဘူး။

ဒါပေမဲ့ ဒေါ်နယ်ထရမ့်ရဲ့ နိုင်ငံရေးအမြင်နဲ့ လုပ်ဆောင်ပုံတွေကတော့ အဲဒီအဖွဲ့အစည်းက လူအများစု မနှစ်သက်တဲ့ အရာတွေနဲ့ ဆန့်ကျင်ဘက် ဖြစ်နေပါတယ်။

ပြီးခဲ့တဲ့နှစ်ကလည်း နိုဘယ်လ်ဆုရွေးချယ်ရေးကော်မတီဟာ ထရမ့်ကို ဆုမပေးဘဲ ကျော်သွားခဲ့ပြီး ဗင်နီဇွဲလား အတိုက်အခံခေါင်းဆောင် မာရီယာ ကိုရီနာ မာချာဒိုကို ဆုချီးမြှင့်ခဲ့ပါတယ်။ သူမဟာ ဗင်နီဇွဲလားသမ္မတ နီကိုလတ်စ် မာဒူရိုကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ဝေဖန်ဆန့်ကျင်သူတစ်ဦးအဖြစ် ထင်ရှားပါတယ်။

နောက်ပိုင်းမှာ မာချာဒိုဟာ နိုင်ငံရေးပြဇာတ်ဆန်ဆန် လုပ်ဆောင်တတ်တဲ့ အနုပညာကို သူမလည်း နားလည်ကြောင်း ပြသခဲ့ပါတယ်။ အံ့အားသင့်စရာကောင်းတဲ့ လုပ်ရပ်တစ်ခုအနေနဲ့ သူမရရှိထားတဲ့ နိုဘယ်လ်ဆုတံဆိပ်ကို ထရမ့်ကို လက်ဆောင်ပေးခဲ့တာပါ။

အဲဒီအချိန်ကစပြီး ကျနော်တို့ သူမကို လေးစားအားကျလာခဲ့ပါတယ်။ သူမရဲ့ နိုင်ငံရေးအယူအဆကို ဘယ်လိုပဲ သဘောထားထား၊ အဲဒီလုပ်ရပ်ဟာ ကိုယ်ပိုင်ရက်ရောမှုနဲ့ နိုင်ငံရေးအရ ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ လုပ်ဆောင်မှုကို ပေါင်းစပ်ထားတဲ့ ပြောင်မြောက်ပြီး လူအများအာရုံစိုက်စရာကောင်းတဲ့ လုပ်ရပ်တစ်ခု ဖြစ်လို့ပါ။

ထရမ့်ကလည်း သဘာဝအတိုင်းပဲ အဲဒီဆုတံဆိပ်ကို လက်ခံခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီနောက် သူ့အစိုးရအဖွဲ့ဟာ မာဒူရိုကို ဆန့်ကျင်တဲ့ လုပ်ဆောင်မှုတွေ ပြုလုပ်ခဲ့ပြီး ဗင်နီဇွဲလားနိုင်ငံရဲ့ နိုင်ငံရေးအခြေအနေကို သိသိသာသာ ပြောင်းလဲသွားစေခဲ့ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အဲဒီအပြောင်းအလဲတွေကြားမှာ လူ့အခွင့်အရေး အတွက် လှုပ်ရှားနေသူတွေရဲ့ သြဇာလွှမ်းမိုးနိုင်မှုကတော့ အတော်လေး လျော့နည်းသွားခဲ့ပါတယ်။

ဒါပေမဲ့ ဆုတံဆိပ်ဆိုတာ ဆုတံဆိပ်တစ်ခုသာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဆုရရှိသူအဖြစ် ပေးအပ်ထားတဲ့ ဂုဏ်ထူးကို တော့ တခြားသူတစ်ဦးဆီ လွှဲပြောင်းပေးလို့ မရပါဘူး။ ဒါကြောင့် ထရမ့်ဟာ နိုဘယ်လ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆု ရရှိတဲ့ ပထမဆုံး ရီပတ်ဘလစ်ကန်သမ္မတ ဖြစ်မလာသေးပါဘူး။ နောင်မှာလည်း ဖြစ်လာလိမ့်မယ်လို့ မထင်ပါဘူး။

ဒီနှစ်မှာတော့ အရင်ဆုံးဖြတ်ချက်ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်ခဲ့တဲ့ အငြင်းပွားမှုတွေကနေ သင်ခန်းစာယူခဲ့ပုံရတဲ့ နိုဘယ်လ်ဆုရွေးချယ်ရေးကော်မတီဟာ ပိုပြီးအငြင်းပွားမှုနည်းမယ့် ဆုရှင်တစ်ဦးကို ရွေးချယ်ခဲ့ပါတယ်။ သူမကတော့ တောင်အာဖရိကနိုင်ငံသား လူ့အခွင့်အရေးရှေ့နေ နာဗာနီသမ် ပီလေး ဖြစ်ပြီး ကုလသမဂ္ဂ လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာ မဟာမင်းကြီးဟောင်းတစ်ဦးလည်း ဖြစ်ပါတယ်။

ပီလေးဟာ နိုဘယ်လ်ဆုရွေးချယ်ရေးကော်မတီက အစဉ်အလာအရ ဦးစားပေးရွေးချယ်လေ့ရှိတဲ့ နောက်ထပ် အုပ်စုတစ်ခုထဲမှာ ပါဝင်ပါတယ်။ အဲဒါကတော့ ကုလသမဂ္ဂနဲ့ နိုင်ငံတကာ လူ့အခွင့်အရေး အဖွဲ့အစည်းတွေမှာ ထင်ရှားတဲ့ ပုဂ္ဂိုလ်တွေ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒီအမြင်အရဆိုရင် ပီလေးဟာ ဆုအတွက် အလွန်သင့်တော်တဲ့ ရွေးချယ်မှုတစ်ခုလို့ ဆိုနိုင်ပါတယ်။ သူမဟာ နိုင်ငံတကာမှာ အသိအမှတ်ပြုခံထားရသူဖြစ်သလို၊ သူ့အလုပ်နယ်ပယ်မှာလည်း အောင်မြင်မှုတွေ ရရှိထားပါတယ်။ ဒါ့အပြင် နိုင်ငံတကာ လစ်ဘရယ်အယူအဆရှိတဲ့ အဖွဲ့အစည်းတွေက အားပေးထောက်ခံတဲ့ ကိစ္စရပ်တွေနဲ့လည်း ဆက်စပ်နေသူ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒါပေမဲ့ သူမရဲ့ လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်မှုတွေဟာ အငြင်းပွားစရာ လုံးဝကင်းတာတော့ မဟုတ်ပါဘူး။ တောင်အာဖရိကနိုင်ငံမှာရှိတဲ့ ဝေဖန်သူတချို့က သူမရဲ့ အနောက်နိုင်ငံတွေနဲ့ ဆက်နွှယ်မှုတွေကို မေးခွန်းထုတ်ခဲ့ကြပါတယ်။ ပါလက်စတိုင်းအရေးနဲ့ပတ်သက်တဲ့ သူမရဲ့ ရပ်တည်ချက်ကိုလည်း အစ္စရေးနိုင်ငံမှာ ပြင်းပြင်းထန်ထန် ဝေဖန်ခဲ့ကြပါတယ်။

ဒါပေမဲ့ ပီလေးဟာ အောင်မြင်မှုတွေ အများအပြားရရှိထားတဲ့ ထင်ရှားသူတစ်ဦးဖြစ်ပြီး သူမရဲ့ လုပ်ဆောင်ချက်တွေဟာ အသိအမှတ်ပြုခံထိုက်ပါတယ်။ အရင်က ဆုရရှိခဲ့သူတချို့နဲ့ မတူဘဲ သူမဟာ လူသိမများတဲ့ အခြေအနေကနေ ရုတ်တရက် ဆုရလာသူလည်း မဟုတ်သလို၊ နာမည်ကြီးနေလို့သာ ဆုရခဲ့သူလို့လည်း ပြောဖို့မသင့်ပါဘူး။

အတိုချုပ်ပြောရရင် ပီလေးဟာ နိုဘယ်လ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆုအတွက် နှစ်ဖက်လက်ခံနိုင်တဲ့ အလယ်အလတ် ရွေးချယ်မှုမျိုး ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီဆုရဲ့ ယုံကြည်စိတ်ချရမှု ကျဆင်းလာတာဟာ ဆယ်စုနှစ်များစွာ ကြာမြင့် နေပြီ ဖြစ်တဲ့အတွက် အခုလို ရွေးချယ်မှုမျိုးဟာ အရေးပါပါတယ်။

ဒါပေမဲ့ ဒီနှစ်ရဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်ကနေ မျှော်လင့်စရာတစ်ခု ရှိလာပါတယ်။ နိုဘယ်လ်ဆုရွေးချယ်ရေး ကော်မတီဟာ ကမ္ဘာ့အထင်ရှားဆုံး ငြိမ်းချမ်းရေးဆုကို ခေတ်စားနေတဲ့ နိုင်ငံရေးအယူအဆတွေအတွက် အသုံးချစရာ ကိရိယာတစ်ခုအဖြစ် ပြောင်းလဲသွားစေခြင်းရဲ့ အန္တရာယ်ကို နောက်ဆုံးမှာ စတင် နားလည်လာပြီလား ဆိုတာပါပဲ။

REF: RT

#News #Myanmar